Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, ülkemizde kırsal nüfusun hızla azaldığını bildirerek, “kırsalda nüfusu kaybında ilk 10’dayız. Türkiye, son 10 yılda, 218 ülke içinde, toplam kırsal nüfus kaybından dünyada 9’ncu, kırsal nüfus oranı azalmasında 27’nci oldu” dedi.
Bayraktar, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) verilerine göre, dünyanın hızla kentleştiğini, 2007 yılında dünya nüfusunun yüzde 49,88’i kırsalda yaşarken, 2017 yılında bu oranın yüzde 45,07’ye düştüğünü, buna karşın kent nüfusunun yüzde 59,12’den yüzde 54,93’e yükseldiğini belirtti.
2007 yılında 6 milyar 673,1 milyon olan dünya nüfusunun 3 milyar 328,35 milyonunun kırsalda, 3 milyar 344,75 milyonunun kentlerde yaşadığını vurgulayan Bayraktar, “aradan geçen 10 yılda kırsal nüfus sadece 45,2 milyon artarken, kent nüfusunun 766,12 milyon artarak 4 milyar 110,87 milyona çıktı. Kırsal nüfus ise 3 milyar 373,55 milyondan kaldı. Dünya nüfusu 811,32 milyon artışla 7 milyar 484,42 milyona ulaştı” dedi.
-Kırsal nüfus 75 ülkede azaldı-
Bayraktar, 2007-2017 döneminde, kırsal nüfusun, 130 ülkede artarken, 13 ülkede değişmezken, Türkiye’nin de aralarında olduğu 75 ülkede azaldığını belirtti.
Kırsal nüfus kaybında 135,2 milyonla Çin’in birinci, 8,1 milyonla Japonya’nın ikinci, 7,6 milyonla Tayland’ın üçüncü, 4,1 milyonla Endonezya’nın dördüncü, 2,9 milyonla Brezilya’nın beşinci, 2 milyonla Almanya’nın altıncı, 1,7 milyonla Ukrayna’nın yedinci, 1 milyon 528 binle Rusya’nın sekizinci, 1 milyon 507 binle Türkiye’nin dokuzuncu, 1 milyon 489 binle İran’ın onuncu sırada yer aldığını vurgulayan Bayraktar, şunları kaydetti:
“Çin’de kırsal nüfus 2007-2017 döneminde 731,2 milyondan 596 milyona, Japonya’da 15,3 milyondan 7,2 milyona, Tayland’da 39,6 milyondan 32 milyona, Endonezya’da 121,2 milyondan 117,1 milyona, Brezilya’da 31,5 milyondan 28,6 milyona, Almanya’da 22 milyondan 20 milyona, Ukrayna’da 14,9 milyondan 13,2 milyona, Rusya’da 38 milyondan 36,4 milyona, Türkiye’de 21 milyon 562 binden 20 milyon 55 bine geriledi.
-Kırsal nüfusu en fazla artan ülkeler-
Buna karşın Hindistan’da aynı dönemde kırsal nüfus 59,2, Etiyopya’da 15,3, Pakistan’da 11,3, Nijerya’da 11, Filipinler’de 10,7, Uganda’da 9,1, Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nde 7,2, Mısır’da 7,2, Kenya’da 6,9, Tanzanya’da 6,8 milyon arttı. Kırsal nüfus, Hindistan’da, 2007-2017 döneminde 812,5 milyondan 871,7 milyona, Etiyopya’da 67,5 milyondan 82,7 milyona, Pakistan’da 105,8 milyondan 117,1 milyona, Nijerya’da 87,1 milyondan 98,1 milyona, Filipinler’de 47,9 milyon 58,7 milyona, Uganda’da 26,5 milyondan 35,6 milyona, Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nde 35,2 milyondan 42,4 milyona, Mısır’da 42,3 milyondan 49,5 milyona, Kenya’da 29,3 milyondan 36,2 milyona, Tanzanya’da 30,4 milyondan 37,1 milyona yükseldi.”
-Oransal olarak kırsal nüfusu en fazla düşenler-
Kırsal nüfusun toplam nüfusa oranında en büyük düşüş yüzde 68,5 ile Katar’da, yüzde 52,1 ile Japonya’da, yüzde 45 ile Hollanda’da gerçekleştiğini bildiren Bayraktar, şu bilgileri verdi:
“Türkiye’de 10 yıllık dönemde kırsal nüfus yüzde 30,98’den yüzde 25,64’e indi. Oransal düşüş yüzde 17,25’i buldu. Bu oranla Türkiye, kırsal nüfus oranı en fazla azalan 27’nci ülke oldu. Çin’de kırsal nüfus yüzde 54,7’den yüzde 42,1’e, İran’da yüzde 31,04’den yüzde 25,63’e indi. İran’da oransal düşüş yüzde 17,43, Çin’de yüzde 23,04 ile Türkiye’nin üzerinde gerçekleşti. Kırsal nüfusu oransal olarak Türkiye’den fazla düşüş gösteren ülkeler içinde, Katar, Japonya, Hollanda, Çin ve İran’ın yanı sıra Kosta Rika, Uruguay, Malta, Lüksemburg, Moğolistan, Haiti, Malezya, Eritre, Arnavutluk, Tayland, Cezayir gibi ülkeler var.”
-Yapılması gerekenler-
Kırsal nüfusu kaybetmenin önemli bir sorun olduğunu, kent ve kır arasındaki ekonomik ve sosyal farkların bir an önce giderilmesi, kırsalın ülke ortalamasının üçte birinde kalan gelir seviyesinin yükseltilmesi, kırsalda, öncelikle tarıma dayalı sanayilerin, kırsal turizmin geliştirilmesi gerektiğine dikkati çeken Bayraktar, şunları kaydetti:
“Tarımdaki istihdam yüzde 20’lerden makineleşmeyle birlikte yüzde 5’lerin altına inecek. Bu önlenemez bir gelişmedir. Yalnız, tarımdan kopacak bu nüfusun kırsalda tutulması, kırsalın kaderine terk edilmemesi gerekir. Ülkemizin nüfus dengeleri açısından da bu gereklidir. Tüm nüfusun üç-beş büyük şehire, batı ve güney illerimize toplanması son derece yanlıştır. Bugün Ankara ve Kars arasındaki kırsal nüfusta büyük bir azalma vardır. Bunun tersine çevrilmesi, bu bölgede büyük merkezler oluşturulması gerekir. İstanbul, 1923’de Türkiye nüfusunun yüzde 5’lerinde bir nüfusu barındırırken bugün yüzde 20’lere yaklaşmıştır. Bunun sorunlarını da sadece İstanbul değil, bütün ülke çekmektedir. Nüfusu kırsalda tutacak projeler yürürlüğe konulmalıdır. Kırsal kalkınma desteklenmelidir. Kırsalda tarımsal girdi kullanan işletmelerin kurulması teşvik edilmelidir. Kırsala, kentlerde olan hizmetler götürülmelidir. Kır ve kent ayrımı ortadan kaldırılmalıdır. İnsanların doğdukları yerde doymaları sağlandığında, şehirler de ağır göç baskısından uzaklaşacaktır.”
