Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Adana Milletvekili, TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ayhan Barut, buğday hasadı sürerken Toprak Mahsülleri Ofisi'ni (TMO) acilen bölgedeki lisanslı depolarla sözleşme imzalamaya çağırdı. Buğday üreticisinin mağdur edilmesine tepki gösteren Barut, 'TMO acilen lisanslı depolarla sözleşme imzalamadığı takdirde, tüccar bunu fırsat bilip çiftçinin buğdayını daha da ucuza alacaktır. Lisanslı depolar olduğu sürece çiftçinin eli daha güçlü olacak ve tüccar karşısında buğdayını düşük fiyata satmayacaktır' dedi.
Buğday üreticilerinin sorunlarını ve lisanslı depolarla ilgili sorunu Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşıyan Ayhan Barut, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay tarafından yanıtlanması istemiyle soru önergesi verdi. 2 Mayıs 2019 tarihinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 2019 yılı hububat alım fiyatlarına ilişkin açıklamalarını anımsatan Barut, 'Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) tarafından alınan sert ekmeklik buğdayın fiyatının bu yıl ton başına 1350 lira olacağını, kaliteli buğdayın ise ton başına fiyatının 1400 lirayı geçeceğini duyurmuştu' diye konuştu.
Açıklanan buğday taban fiyatlarının maliyet fiyatlarının çok altında olduğuna ve üreticilerin ton başına en az 1800 lira istediğine vurgu yapan Ayhan Barut, TMO'nun lisanslı depolarla sözleşme imzalamaması nedeniyle üreticilerin bir daha mağdur edildiğine dikkat çekti. Açıklanan buğday fiyatı ile üreticilerin istediği 1800 lira arasındaki farkın üreticilere prim desteği olarak verilmesini ve mağduriyetin giderilmesini isteyen Ayhan Barut, lisanslı depo konusunda TMO'yu göreve çağırarak şunları kaydetti:
'Cumhurbaşkanının hububat fiyatlarıyla ilgili açıklamasından bu yana Çukurova'daki buğday üreticileri büyük zarar ettiğini belirtiyor. Zarara neden olan unsur ise TMO’nun bölgedeki lisanslı depolarla sözleşme yapmayıp, başka depo kiralamasıdır. Fiyatı en yüksek 1450 TL olarak açıklanan buğday alımı şu an 1200 - 1250 lira arasında gidiyor. Sebebi ise TMO ‘nun lisanslı depolarla sözleşme yapmamasıdır. Buna karşın TMO’nun kiraladığı depoya çiftçi malını götürdüğü takdirde lisanslı depolardaki avantajını bulamamaktadır. Çünkü 10 yıllık kiraladığı depolarda yüzde 2 stopaj, yüzde 2 SGK, 25 lira nakliye desteği, analiz desteği ve depo desteğinden faydalanamayacak. Yani buraya götürdüğü takdirde ton başına en az 80 TL kiloda çiftçinin kaybı olacaktır. TMO acilen lisanslı depolarla sözleşme imzalamadığı takdirde, tüccar bunu fırsat bilip çiftçinin buğdayını daha da ucuza alacaktır. Lisanslı depolar olduğu sürece çiftçinin eli daha güçlü olacak ve tüccar karşısında buğdayını düşük fiyata satmayacaktır. Buğday üreticisini daha fazla mağdur etmeyin, tüccara ezdirmeyin.'
CHP Adana Milletvekili, TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ayhan Barut, soru önergesinde şu sorulara yanıt verilmesini talep etti:
'1. Çukurova bölgesi başta olmak üzere buğday hasadı yapılan illerimizde TMO’nun lisanslı depolarla sözleşme yapmamasının sebebi nedir? Çiftçiyi mağdur eden bu tasarrufa TMO neden girişmiştir?
2. Açıklanan rakamlara göre el elde, baş başta bir kazanç sağlayacak olan çiftçiyi daha büyük zarara uğratacak bu girişimlerin arkasında kim ya da kimler yer almaktadır?
3. En yüksek 1450 TL olarak açıklanan ton başına fiyat ile çiftçinin en az 1800 TL olarak istediği fiyat arasındaki farkın çiftçiye destek olarak verilmesine ilişkin bir çalışmanız olacak mı?
4. Çiftçinin tohumu toprağa atmadan başlayan girdi maliyetlerinin hasat ile katlanarak büyümesinin önüne geçmek ve çiftçinin biraz olsun rahat nefes alması için hükümet olarak hangi plan ve projeniz bulunmakta ve ne zaman hayata geçireceksiniz?
5. Tarımda en büyük maliyet olan girdi kalemlerinde bir indirime gidecek misiniz?
6. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın açıkladığı TMO alım fiyatlarının hasadın başladığı günden itibaren bitimine kadar en azından muhafaza edilmesi için ilgili kurum ve kuruluşlar ile tüccarlar üzerinde bir yaptırımınız olacak mı?'
